Volterra voelt anders dan de lieflijke heuvelstadjes elders in Toscane. Het staat hoog en een beetje streng boven een kaal, golvend landschap, met dikke muren en grijze stenen paleizen. Dat is precies wat het zo mooi maakt. In deze kleine stad stapel je drie beschavingen op elkaar: een Etruskische poort, een Romeins theater en een middeleeuws plein met het oudste stadhuis van Toscane. Daarbij is het een stad van ambachtslieden, die al eeuwen albast bewerken. En omdat de touringcars vooral naar San Gimignano rijden, is het hier aangenaam rustig.
Waarom Volterra zo bijzonder is
Volterra was een van de machtigste steden van de Etrusken. Hun stadsmuur was ooit veel langer dan de huidige middeleeuwse muur, en op een paar plekken staan de enorme blokken nog overeind. Daarna kwamen de Romeinen, die een theater bouwden aan de voet van de stad. In de middeleeuwen ontstond het centrum dat je nu ziet, met torenhuizen en het strenge Piazza dei Priori.
Wat Volterra ook bijzonder maakt, is het landschap eromheen. Aan de westkant brokkelt de heuvel af in steile kliffen, de Balze, waar door de eeuwen kerken en zelfs een deel van de oude stad in zijn verdwenen. Richting het zuiden worden de heuvels kaal en wit, met verderop de dampende geisers van Larderello. Het is een ruig stukje Toscane dat veel mensen niet kennen.
Fans van de Twilight-boeken kennen de naam ook. In het tweede deel speelt het verhaal zich in Volterra af, al werd de film zelf in Montepulciano opgenomen.
- van geschiedenis en archeologie houdt
- de drukte van San Gimignano wilt vermijden
- ambacht en handwerk interessant vindt
- de zee én het binnenland wilt combineren
- een lieflijk landschap vol wijngaarden zoekt
- veel met de bus wilt reizen, want die rijdt beperkt en op zondag nauwelijks
- een stadje met veel nachtleven wilt

Wat te doen in Volterra
Het centrum is compact en grotendeels vlak, wat in Toscane een verademing is. Met een combikaartje kun je meerdere musea bezoeken. Kijk vooraf even naar de openingstijden, want die zijn in de winter korter.
- Piazza dei Priori en het Palazzo dei PrioriHet stadhuis is uit de dertiende eeuw en geldt als het oudste van Toscane. Het zou het voorbeeld zijn geweest voor het Palazzo Vecchio in Florence. Klim de toren op voor uitzicht over de daken en het land.
- Porta all’ArcoEen Etruskische stadspoort uit de vierde eeuw voor Christus, van grote blokken steen. In de boog zitten drie verweerde stenen hoofden. Na zo’n 2400 jaar loop je er nog altijd doorheen.
- Teatro RomanoDe resten van een Romeins theater, gebouwd rond het begin van onze jaartelling. Je kunt naar binnen, maar je ziet het ook gratis vanaf de weg langs de stadsmuur erboven.
- Museo Etrusco GuarnacciEen van de oudste en grootste Etruskische musea van Europa, met honderden urnen van albast en tufsteen. Het bekendste stuk is de Ombra della Sera, een lang en dun bronzen beeldje dat heel modern oogt.
- PinacotecaEen klein museum met als topstuk de Kruisafneming van Rosso Fiorentino uit 1521, een schilderij met felle kleuren dat je niet snel vergeet.
- Duomo en doopkapelDe kathedraal heeft een prachtig houten plafond en een preekstoel met beeldhouwwerk. Tegenover de ingang staat de achthoekige doopkapel, met een gevel van gestreept marmer.
- AlbastwerkplaatsenIn de straatjes zitten winkels en ateliers waar albast nog met de hand wordt bewerkt. Het kleine Ecomuseo dell’Alabastro vertelt het verhaal van dit ambacht.
- Parco Archeologico en de FortezzaOp het hoogste punt ligt een park met resten van de Etruskische akropolis en tempels. Ernaast staat de Medici-vesting, die nog altijd een gevangenis is en niet te bezoeken.
- Le BalzeAan de rand van de stad kijk je in steile, afbrokkelende kliffen. Een indrukwekkende plek, zeker bij zonsondergang.
Loop in de avond via de Via Lungo le Mura langs de noordkant van de stad. Je kijkt dan van bovenaf in het Romeinse theater, terwijl de zon ondergaat boven de heuvels richting de zee.


Eten en drinken in Volterra
De keuken van Volterra is stevig en eerlijk. Op de kaart vind je pappardelle met wild zwijn of haas, zuppa volterrana (een dikke groentesoep met brood), pecorino uit de omgeving en in het najaar witte truffel uit de bossen rond de stad. Bij het eten drink je rode wijn uit de heuvels richting de kust, of witte Vernaccia uit het nabije San Gimignano.
Op zaterdagochtend is er weekmarkt. Voor een picknick vind je in het centrum kleine supermarkten en delicatessenwinkels met kaas, vleeswaren en brood.

Feesten in Volterra
In augustus verandert de stad in het middeleeuwse feest Volterra AD 1398. Inwoners lopen rond in kleding van toen, er zijn markten, muziek, valkeniers en ambachtslieden. Het feest duurt meestal twee weekenden. In het najaar is er een markt rond witte truffel en andere lokale producten. Kijk vooraf naar de exacte data.

Volterra met kinderen
Het archeologisch park bovenaan is een fijne plek om even te spelen en te picknicken. In het Etruskisch museum zijn de urnen met beeltenissen van mensen spannend om te bekijken. Het middeleeuwse feest in augustus is een echte belevenis voor kinderen. Wil je een dag naar het strand, dan rijd je in ongeveer een uur naar de kust bij Cecina, met brede zandstranden.



Dagtrips vanuit Volterra
Saluti daSan GimignanoHet torenstadje en zijn witte Vernaccia.
Lees meer →
Saluti daPisaDe scheve toren en het witte Piazza dei Miracoli.
Lees meer →
Saluti daSienaEen gotische stad met een beroemd schelpvormig plein.
Lees meer →
Saluti daDe kustDe mooiste stranden van Toscane, een uur verderop.
Lees meer →

Waar verblijf je bij Volterra
In de stad
Appartementen in middeleeuwse panden binnen de muren. Fijn als je ’s avonds uit eten wilt zonder auto, en Volterra is ’s avonds heerlijk rustig.
Het platteland eromheen
Rond Volterra liggen afgelegen boerderijen en agriturismi op grote landgoederen, vaak met zwembad en weidse uitzichten. Hier heb je echt ruimte en stilte. Reken op een stukje rijden over grindwegen.
Richting de kust
Wie strand en cultuur wil mengen, zoekt een huis in de heuvels tussen Volterra en de zee, rond dorpen als Montecatini Val di Cecina, Riparbella of Casale Marittimo. Zo ben je in een halfuur tot drie kwartier aan het strand.
Landhuizen met zwembad rond Volterra, San Gimignano en richting de kust.
Beste reistijd voor Volterra
Voorjaar en vroege herfst zijn het mooist. In mei is het landschap groen, in juni goud van het graan. In augustus is het warm maar is er het middeleeuwse feest. Doordat de stad hoog ligt, waait het er vaak meer en is het in de winter koud. Meer over temperaturen per maand lees je op onze pagina over het weer in Toscane.
Praktisch
Met de auto
Vanuit Utrecht is het ongeveer 1.400 kilometer. Reken op ongeveer 14 uur zonder pauzes. Vanaf de snelweg Florence-Siena neem je de afslag Colle di Val d’Elsa en rijd je via een mooie, bochtige weg naar Volterra. Vanuit Pisa kom je via Pontedera.
- Utrechtvertrek
- Baselgrens Zwitserland
- Gotthardtunnel naar het zuiden
- Bologna en Florencesnelweg richting Siena
- Colle di Val d’Elsaafslag, binnendoor verder
- Volterraaankomst
Parkeren en ZTL
Het centrum binnen de muren is verkeersbeperkt. Rond de stad liggen verschillende parkeerplaatsen, deels gratis. De ondergrondse parkeergarage bij Piazza Martiri della Libertà ligt het meest centraal en is betaald.
Vliegen en openbaar vervoer
Er zijn rechtstreekse vluchten vanuit Nederland naar Pisa en Florence. Pisa ligt het dichtst bij, op ongeveer anderhalf uur rijden. Volterra heeft geen treinstation. Er rijden bussen via Pontedera en Colle di Val d’Elsa, maar die gaan niet vaak en op zondag rijdt er bijna niets. Een huurauto is aan te raden. Lees meer over auto huren in Toscane.
Veelgestelde vragen
Is Volterra de moeite waard?
Zeker. Je ziet er Etruskische, Romeinse en middeleeuwse geschiedenis op een paar honderd meter, en het is veel rustiger dan San Gimignano. Ook het ruige landschap eromheen maakt de rit waard.
Hoe ver is Volterra van San Gimignano?
Ongeveer 30 kilometer. Met de auto ben je er in ongeveer 35 minuten. Met de bus duurt het veel langer, met een overstap in Colle di Val d’Elsa.
Waar staat Volterra om bekend?
Om het albast, de Etruskische geschiedenis, het oudste stadhuis van Toscane en het Romeinse theater. Veel mensen kennen de naam ook uit de Twilight-boeken.
Is Twilight in Volterra opgenomen?
Het verhaal van New Moon speelt zich in Volterra af, maar de opnames vonden plaats in Montepulciano, in het zuiden van Toscane.
Hoe ver is Volterra van de zee?
De kust bij Cecina ligt ongeveer 40 kilometer verderop. Reken op ongeveer een uur rijden via een bochtige weg.